Page 148 - วารสารวิชาการสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 3 ฉบับที่ 2 (กรกฎาคม - ธันวาคม 2561)
P. 148
ปีที่ 3 ฉบับที่ 2 (กรกฎาคม - ธันวาคม 2561) 147
และเสรีภาพ ความเสมอภาค โดยอธิบายตามกฎหมายภายในหรือตามพันธกรณีระหว่างประเทศที่ประเทศไทย
เป็นภาคี ซึ่งในคำาปรารภของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 ได้กล่าวถึงความเป็นมา
ของปัญหาของประเทศในขณะนั้นและแนวทางการแก้ไขปัญหาประเทศ โดยได้บรรจุหลักธรรมาภิบาล
หลักนิติธรรม และหลักสิทธิมนุษยชน เท่ากับมีการยอมรับหลักสิทธิมนุษยชนในคำาปรารภของรัฐธรรมนูญฯ
การยกสถานะองค์กร รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 ได้ยกสถานะ กสม.
เป็นองค์กรอิสระ โดยองค์กรระหว่างประเทศได้กำาหนดเงื่อนไขต่าง ๆ ซึ่งเงื่อนไขในข้อแรกกำาหนดว่า การสรรหา
กสม. ต้องมีตัวแทนจากภาคประชาสังคม และเงื่อนไขข้อนี้ได้กำาหนดในรัฐธรรมนูญฯ แล้ว เงื่อนไขข้อที่สอง
เกี่ยวกับการกำาหนดความคุ้มกันในการปฏิบัติหน้าที่โดยสุจริตของ กสม. โดยไม่ต้องรับผิดทั้งทางแพ่งและ
ทางอาญา ซึ่งเงื่อนไขข้อนี้ไม่ได้กำาหนดในรัฐธรรมนูญฯ แต่ได้กำาหนดในพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ
ว่าด้วยคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พ.ศ. 2560 แล้ว เงื่อนไขข้อที่สามเกี่ยวกับท่าทีในการตอบสนอง
ต่อการละเมิดสิทธิมนุษยชนล่าช้า จากในปี 2553 มีการละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างกว้างขวางและรุนแรง
จึงส่งผลกระทบต่อการออกรายงานผลการตรวจสอบ ซึ่งเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำาให้ กสม. ถูกลดสถานะจาก A เป็น B
โดยประเด็นดังกล่าว กสม. ชุดที่ 3 ไม่มีการละเมิดสิทธิอย่างร้ายแรงเช่นว่านั้น และการตรวจสอบการละเมิด
สิทธิมนุษยชน รวมทั้งการส่งเสริมสิทธิมนุษยชนได้ดำาเนินการอย่างเต็มที่ โดยมีการปฏิรูปการตรวจสอบให้มี
ความรวดเร็วขึ้นจนส่งผลให้เรื่องร้องเรียนที่จะต้องตรวจสอบมีจำานวนลดน้อยลงอย่างเห็นได้ชัด
ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 ที่นำามาใช้เป็นแผนที่หรือเส้นทาง
สู่ประชาธิปไตย มีความคิดเห็นว่า มีหลายประเด็นที่ขัดต่อหลักกฎหมาย โดยเฉพาะอย่างยิ่งหลักสิทธิมนุษยชน
โดยในบททั่วไปที่ต้องคำานึงถึงหลักนิติธรรม ความเสมอภาค แต่ในขณะเดียวกัน บททั่วไปกับบทเฉพาะกาล
กลับขัดแย้งกัน เช่น ในบททั่วไปกำาหนดให้สมาชิกวุฒิสภามีจำานวน 200 คน แต่บทเฉพาะกาลกำาหนดให้มีจำานวน
250 คน ซึ่งในจำานวน 250 คนนี้ไม่ได้มาจากระบบเลือกตั้งทั่วไป และยังกำาหนดให้มีสมาชิกวุฒิสภาโดยตำาแหน่ง
6 คน จาก 250 คน นอกจากนี้ในบททั่วไป หมวด 16 การปฏิรูปประเทศ ได้กำาหนดแผนการปฏิรูปประเทศ
11 ด้าน และมีแผนยุทธศาสตร์ชาติ ระยะ 20 ปี (ปี 2560 - 2579) จึงขอให้ข้อสังเกตว่า อาจเป็นการผูกมัด
ประชาชนนานจนเกินไปและอาจเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชน
การแก้ไขปัญหาประเทศชาติ ศาลเป็นองค์กรหนึ่งที่มีความสำาคัญโดยต้องสามารถพิจารณาพิพากษา
คดีได้ตามอุดมการณ์หรือตามหลักการที่ควรจะเป็นอย่างกล้าหาญ และพลังอีกส่วนหนึ่งที่มีความสำาคัญควบคู่
ไปกับศาล คือ ประชาชน องค์กรสื่อ ที่ต้องร่วมมือกันสร้างแนวทางการแก้ไขปัญหาหรือสร้างพลังต่อรองกับอำานาจรัฐ
ที่ไม่ชอบธรรม และในการปฏิบัติหน้าที่ของ กสม. ที่ผ่านมา หากมีกรณีเกี่ยวกับการละเมิดสิทธิมนุษยชน กสม.
เคยมีข้อเสนอแนะไปทางฝ่ายรัฐบาล คณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) กระทรวงกลาโหม หรือองค์กร
