Page 92 - รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทยและรายงานผลการปฏิบัติงานประจำปี 2556
P. 92
91
รายงานการประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในประเทศไทย และรายงานผลการปฏิบัติงานประจำาปี ๒๕๕๖
๒) สถานการณ์สิทธิมนุษยชน
สิทธิด้านสถานะบุคคลและกลุ่มชาติพันธุ์
สถานการณ์สิทธิมนุษยชนด้านสถานะบุคคล ปัจจุบัน
ประเทศไทยมีกลุ่มบุคคลผู้มีปัญหาสถานะบุคคลเป็นจำานวนมาก โดยเฉพาะ
อย่างยิ่ง กลุ่มชาวไทยภูเขา ๙ เผ่า ได้แก่ กะเหรี่ยง ม้ง หรือแม้ว เมี่ยน หรือ
เย้า อาข่าหรืออีก้อ ลาหู่หรือมูเซอ ลีซูหรือลีซอ ลัวะหรือถิ่น ขมุและ
มลาบรีหรือคนตองเหลือง ซึ่งอาศัยอยู่ในพื้นที่ภาคเหนือ และภาคตะวันตก
ของประเทศไทย จังหวัดเชียงใหม่ เชียงราย ตาก ราชบุรี ซึ่งทางราชการถือว่า
ชาวไทยภูเขาที่เป็นกลุ่มชาติพันธุ์ดั้งเดิมที่อาศัยทำากินหรือมีบรรพบุรุษอาศัย
ทำากินอยู่บนพื้นที่สูงในราชอาณาจักร มีวัฒนธรรม ประเพณี และการดำาเนิน
ชีวิตที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว รวมถึง ชนพื้นเมืองในภาคใต้ เช่น กลุ่มชาวเล
กลุ่มชาวมานิ และกลุ่มชาวมอแกน เป็นต้น
สถานการณ์ด้านสถานะบุคคลในประเทศไทยนั้น รัฐได้มี
นโยบายให้สถานะบุคคลกับชาวไทยภูเขา โดยการออกระเบียบสำานักทะเบียน
กลาง ว่าด้วยการพิจารณาลงรายการสถานะบุคคลในทะเบียนราษฎรให้แก่บุคคล
บนพื้นที่สูง พ.ศ. ๒๕๔๓ เพื่อให้ชาวไทยภูเขาสามารถยื่นคำาร้องลงรายการ
สัญชาติ ได้ที่สำานักทะเบียนอำาเภอหรือสำานักทะเบียนท้องถิ่นที่ผู้นั้นมีภูมิลำาเนา
อยู่และให้นายทะเบียนดำาเนินการรวบรวมพยานหลักฐาน ไม่ว่าจะเป็นพยาน
เอกสารหรือการสอบปากคำาพยานบุคคลผู้รู้เห็นการเกิด เพื่อเสนอนายอำาเภอ
ในท้องที่นั้น พิจารณาคำาร้องขอลงรายการสัญชาติว่า ควรอนุมัติให้สัญชาติไทย
กับผู้ยื่นคำาร้องขอลงรายการสัญชาติ ตามข้อ ๑๑ และข้อ ๒๓ แห่งระเบียบ
สำานักทะเบียนกลาง ว่าด้วยการพิจารณาลงรายการสถานะบุคคลในทะเบียน
ราษฎรให้แก่บุคคลบนพื้นที่สูง พ.ศ. ๒๕๔๓ หรือไม่ นอกจากนี้ ปัจจุบันการให้
สถานะบุคคลแก่เด็กที่เกิดในประเทศไทยที่บิดามารดาเป็นผู้ที่ไม่มีสัญชาติไทย
หน่วยงานที่มีอำานาจหน้าที่ในการรับจดทะเบียนการแจ้งเกิดได้รับจดทะเบียนให้
โดยไม่ต้องพิจารณาว่าเป็นเด็กที่มีสัญชาติไทยหรือไม่ ซึ่งจะมีหลักฐานเอกสาร
แสดงสถานะบุคคล (เลขรหัส ๑๓ หลัก) ที่แตกต่างกับเด็กที่มีสัญชาติไทย
ส่วนปัญหาในเรื่องการกำาหนดสถานะบุคคลและการได้รับ
สัญชาติยังมีอยู่มาก ซึ่งปัญหาส่วนใหญ่เกิดจากการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่
ของรัฐที่เกี่ยวข้องกับการพิจารณาคำาร้องขอลงรายการสัญชาติไทยในทะเบียน
ราษฎรดำาเนินการพิจารณาล่าช้าเกินสมควร กล่าวคือ เมื่อผู้มีสิทธิได้ยื่นคำาร้อง
ต่อนายทะเบียนอำาเภอหรือนายทะเบียนท้องถิ่นแล้ว มักจะได้รับการพิจารณา
