Page 41 - วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 1 ฉบับที่ 2 (พฤษภาคม - สิงหาคม 2563)
P. 41
40 วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน
การได้มาซึ่งพยานหลักฐานในคดีอาญากับการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน
ผู้ช่วยศำสตรำจำรย์ ดร. ธำนี วรภัทร์ 1
บทคัดย่อ
พยำนหลักฐำนทุกชนิดในคดีอำญำศำลรับฟังได้ แต่ต้องเป็นพยำนชนิดที่มิได้เกิดขึ้นโดยมิชอบ
ด้วยกฎหมำย ซึ่งถือเป็นหลักประกันของกฎหมำยลักษณะพยำนในคดีอำญำที่มุ่งคุ้มครองสิทธิมนุษยชน
นอกจำกนั้น กระบวนพิจำรณำพยำนหลักฐำนในคดีอำญำทุกขั้นตอนที่มุ่งตรวจสอบค้นหำควำมจริง
จนถึงขั้นกำรพิพำกษำคดี ต่ำงก็เป็นกระบวนกำรที่กระท�ำเพื่อคุ้มครองสิทธิมนุษยชนที่ส�ำคัญอีกส่วนหนึ่ง
เช่นกัน ปัญหำของกฎหมำยไทย คือ ในกระบวนกำรยุติธรรมยังบกพร่องในระบบและกลไกของกระบวน
พิจำรณำที่เป็นธรรม (Fair Trial) บำงเรื่องบำงประกำรในกำรน�ำไปสู่กำรพิพำกษำคดีที่เที่ยงธรรม คือ
กำรลงโทษให้เหมำะสมกับบุคคล (Individualization of Punishment)
ผู้เขียนขอเสนอแนะให้ปฏิรูประบบกำรสอบสวนฟ้องร้องให้เป็นเอกภำพ กล่ำวคือ ให้พนักงำน
อัยกำรเป็นผู้รับผิดชอบส�ำนวนกำรสอบสวนและฟ้องร้องคดีอำญำ ซึ่งจะช่วยท�ำให้พนักงำนอัยกำรเข้ำใจ
และเข้ำถึงพยำนหลักฐำนทั้งหมดตั้งแต่เริ่มต้นและให้กำรปรับบทฐำนควำมผิดอำญำตั้งแต่เริ่มคดีเป็น
หน้ำที่ของอัยกำร กำรใช้มำตรกำรแสวงหำพยำนหลักฐำนทุกวิธีต้องใช้เท่ำที่จ�ำเป็นตำมกฎหมำยและ
ผ่ำนกำรพิจำรณำจำกพนักงำนอัยกำรก่อนเสมอและอนุมัติโดยศำล ในคดีควำมผิดอำญำแผ่นดินที่ส�ำคัญ
ต้องมีกำรไต่สวนมูลฟ้อง กำรจัดให้มีกำรแถลงเปิดและปิดคดี และศำลต้องท�ำหน้ำที่สืบพยำนในคดีอำญำ
ตำมกฎหมำย ทั้งนี้ เป็นกระบวนพิจำรณำที่กฎหมำยวิธีพิจำรณำควำมอำญำบัญญัติขึ้นเพื่อคุ้มครอง
สิทธิมนุษยชนเป็นส�ำคัญ
ค�าส�าคัญ:
พยำนหลักฐำน, คดีอำญำ, กำรคุ้มครองสิทธิมนุษยชน
1 ผู้ช่วยศำสตรำจำรย์ ประจ�ำคณะนิติศำสตร์ มหำวิทยำลัยรังสิต.
