Page 147 - วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน. ปีที่ 1 ฉบับที่ 2 (พฤษภาคม - สิงหาคม 2563)
P. 147
146 วารสารกฎหมายสิทธิมนุษยชน
ก้าวส�าคัญอันเป็นรูปธรรมในการคุ้มครองบุคคลที่ถูกลิดรอนเสรีภาพ การรับรองความโปร่งใสและ
ความเป็นอิสระในการตรวจสอบสถานที่ซึ่งท�าให้บุคคลเสื่อมเสียซึ่งอิสรภาพในทุกรูปแบบ รวมถึง
ช่วยลดความเสี่ยงของการกระท�าที่มิชอบ และช่วยฟื้นฟูความเชื่อมั่นในสังคม โดยการมีสถานที่
คุมขังที่เคารพสิทธิมนุษยชนจะช่วยให้ผู้ต้องขังหรือผู้ถูกลิดรอนอิสรภาพสามารถกลับคืนสู่สังคมได้
เพิ่มขึ้น ลดอัตราการกระท�าผิดซ�้า และสร้างสังคมที่ปลอดภัยยิ่งขึ้น
รัฐที่เข้าเป็นภาคีพิธีสาร OPCAT ถือว่าได้ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของประชาคมโลกในการ
ป้องกันการทรมาน โดยหน่วยงานของรัฐและ NPM จะได้รับประโยชน์จากค�าแนะน�าและความ
ร่วมมือจาก SPT ในการพัฒนาสถานการณ์และสภาพของสถานที่คุมขัง รวมทั้งสามารถแลกเปลี่ยน
ประสบการณ์กับรัฐภาคีอื่น และกลไกป้องกันการทรมานระดับชาติของประเทศอื่น ๆ ด้วย
ผู้แทน APT ย�้าว่าไม่มีประเทศใดในโลกที่ปราศจากความเสี่ยงจากการทรมาน และการ
ประติบัติอื่นที่โหดร้ายในรูปแบบอื่น ๆ เนื่องจากความเสี่ยงดังกล่าวอาจเกิดขึ้นได้ในทุกสถานการณ์
ที่บุคคลถูกลิดรอนเสรีภาพ การเข้าเป็นภาคีพิธีสาร OPCAT จึงเป็นเครื่องมือหนึ่งที่จะช่วยลดความเสี่ยง
จากการถูกกระท�าที่มิชอบในสถานที่ซึ่งท�าให้บุคคลเสื่อมเสียซึ่งอิสรภาพได้
5
การแลกเปลี่ยนประสบการณ์เกี่ยวกับการด�าเนินงาน
ตามพิธีสาร OPCAT ของประเทศฟิลิปปินส์
โดย Hon. Leah C. Tanodra – Armamento กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติฟิลิปปินส์
มีสาระส�าคัญ ดังนี้
(1) ประเทศฟิลิปปินส์เข้าเป็นภาคีอนุสัญญาต่อต้านการทรมานฯ (CAT) เมื่อวันที่ 18 มิถุนายน
2529 และได้เข้าเป็นภาคีพิธีสาร OPCAT เมื่อวันที่ 17 เมษายน 2555 โดยได้จัดท�าถ้อยแถลงตีความ
(Interpretative declaration) ข้อ 24 ว่าภายหลังจากการให้สัตยาบันแล้ว รัฐภาคีอาจประกาศ
เลื่อนการปฏิบัติตามพันธกรณีภายใต้หมวด 3 เรื่อง อ�านาจหน้าที่ของ SPT และหมวด 4 เรื่อง NPM
ตามพิธีสาร OPCAT ส่งผลให้ฟิลิปปินส์เป็นประเทศแรกที่เข้าเป็นภาคีพิธีสาร OPCAT โดยขยาย
เวลาการปฏิบัติตามพันธกรณีเกี่ยวกับการจัดตั้ง NPM ทั้งนี้ ฟิลิปปินส์ได้รับข้อเสนอแนะจ�านวน
มากจากสหประชาชาติให้เร่งจัดตั้ง NPM เพื่อด�าเนินการตามพันธกรณีของพิธีสาร OPCAT อย่างไร
ก็ดี ปัจจุบันรัฐบาลของฟิลิปปินส์ยังคงไม่ได้จัดตั้ง NPM แต่อย่างใด
(2) คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติฟิลิปปินส์จึงได้จัดตั้งกลไกป้องกันการทรมานระดับชาติ
ชั่วคราว (Interim National Preventive Mechanism - INPM) เมื่อปี 2559 ภายใต้การด�าเนินงาน
ของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติฟิลิปปินส์และได้รับความร่วมมือจากหน่วยงาน
ที่เกี่ยวข้อง เช่น ส�านักงานต�ารวจแห่งชาติ และกองทัพ INPM ปฏิบัติหน้าที่เช่นเดียวกับ NPM
ทุกประการ ทั้งนี้ INPM ได้จัดตั้งขึ้นเพื่อเป็นต้นแบบเพื่อแสดงให้รัฐบาลฟิลิปปินส์ตระหนักถึงความ
ส�าคัญจ�าเป็นในการเร่งจัดตั้ง NPM ตามพิธีสาร OPCAT นอกจากนี้ ในส่วนของการท�างานของ
