Page 25 - สิทธิในกระบวนการยุติธรรม กรณีขอให้ลบประวัติอาชญากร และทำลายแผ่นพิมพ์ลายนิ้วมือ
P. 25
ไม่เกี่ยวกับคดี ลักษณะที่ ๓๒ การพิมพ์ลายนิ้วมือ พ.ศ. ๒๕๕๔ บทที่ ๔ ทั้ง ๑๒ รายการ สำานักงานตำารวจ
แห่งชาติจึงไม่สามารถดำาเนินการลบทะเบียนประวัติอาชญากรและทำาลายแผ่นพิมพ์ลายนิ้วมือให้กับ
ผู้ร้องได้
ในส่วนที่ผู้ร้องได้รับการล้างมลทินตามพระราชบัญญัติล้างมลทินในวโรกาสที่พระบาท
สมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมีพระชนมพรรษา ๘๐ พรรษา พ.ศ. ๒๕๕๐ ซึ่งผู้ร้องเป็น
ผู้ต้องโทษ ตามมาตรา ๓ แห่งพระราชบัญญัติล้างมลทินฯ พ.ศ. ๒๕๕๐ และได้รับการล้างมลทินโดย
ถือว่าผู้ร้องมิได้เคยถูกลงโทษในกรณีความผิดนี้ แต่มิได้หมายความว่าผู้ร้องมิเคยกระทำาความผิดนั้นๆ
และไม่ได้หมายความว่า การกระทำาความผิดที่เป็นเหตุให้ถูกลงโทษถูกลบล้างไปด้วย ดังนั้น กรณี
แม้จะเป็นผู้ที่ได้รับการล้างมลทินตามพระราชบัญญัติล้างมลทินฯ พ.ศ. ๒๕๕๐ ก็มีผลเพียงว่าผู้ร้อง
ไม่เคยถูกลงโทษในข้อหานั้นๆ มาก่อนเท่านั้น โดยไม่มีผลให้เกิดสิทธิเรียกร้องต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ในการลบข้อมูลประวัติอาชญากรและทำาลายแผ่นพิมพ์ลายนิ้วมือของผู้ร้อง เนื่องจากพระราชบัญญัติ
ฉบับดังกล่าวไม่มีบทมาตราใดที่กำาหนดยกเว้นโทษให้กับผู้กระทำาความผิด จึงมิใช่กฎหมายยกเว้นโทษ
ตามข้อ ๑.๓.๗ ของระเบียบสำานักงานตำารวจแห่งชาติ ว่าด้วยประมวลระเบียบการตำารวจไม่เกี่ยวกับคดี
ลักษณะที่ ๓๒ การพิมพ์ลายนิ้วมือ พ.ศ. ๒๕๕๔ บทที่ ๔ ดังนั้น ผู้ร้องจึงไม่อาจอ้างพระราชบัญญัติ
ล้างมลทินฯ พ.ศ. ๒๕๕๐ ขอให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องลบข้อมูลประวัติอาชญากรและทำาลายแผ่นพิมพ์
ลายนิ้วมือของผู้ร้องได้
แต่อย่างไรก็ตาม คณะอนุกรรมการฯ มีความเห็นเพิ่มเติมใน ๒ ประเด็น คือ
๑) เมื่อมีการประกาศใช้กฎหมายว่าด้วยการล้างมลทิน กองทะเบียนประวัติอาชญากร
ก็ควรดำาเนินการหมายเหตุไว้ในทะเบียนประวัติของผู้ต้องโทษที่อยู่ในเกณฑ์ตามกฎหมายว่าด้วยการ
ล้างมลทินดังกล่าว เพื่อเป็นการปฏิบัติให้เป็นไปตามกฎหมายที่มีการใช้บังคับ และเพื่อให้ผู้ที่นำาข้อมูล
ดังกล่าวไปใช้ได้มีความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับกรณีนั้นๆ
๒) เมื่อผู้ต้องโทษใดได้รับการล้างมลทินตามกฎหมายว่าด้วยการล้างมลทิน กรณีควร
จะมีการพิจารณาถึงผลดีผลเสียว่าควรจะมีการทำาลายประวัติอาชญากรของผู้นั้นหรือไม่ เนื่องจากว่า
ในทางหนึ่งมีความเห็นว่า ผู้นั้นได้รับการถือว่ามิเคยถูกต้องโทษในกรณีนั้นๆ แล้ว ก็ควรที่จะลบทะเบียน
ประวัติอาชญากรของผู้นั้นเสีย แต่ในอีกทางหนึ่งก็มีความเห็นว่า กรณีมิได้เป็นการถือว่าผู้นั้นมิเคย
กระทำาความผิดด้วย กรณีการกระทำาผิดจึงยังคงอยู่ เพียงแต่ได้รับการล้างมลทินโทษ โดยให้ถือว่า
มิเคยถูกลงโทษในกรณีดังกล่าวเท่านั้น ซึ่งผู้ที่นำาข้อมูลดังกล่าวไปใช้จะได้ทราบว่า ผู้ต้องโทษคนใด
เคยมีพฤติกรรมในความผิดทางอาญาเป็นประการใด อันจะเป็นประโยชน์แก่การพิจารณาถึงความ
เชื่อมั่นในผู้ต้องโทษดังกล่าวเมื่อจะมีการปฏิสัมพันธ์ใดๆ กับผู้ต้องโทษนั้น
ทั้งนี้ ศาลปกครองกลางได้มีคำาพิพากษา ตามคดีหมายเลขดำาที่ ๑๔๐๐/๒๕๕๒ คดีหมายเลข
แดงที่ ๖๔๒/๒๕๕๔ ซึ่งเป็นกรณีที่มีลักษณะคล้ายคลึงกับคำาร้องดังกล่าวข้างต้น ที่ได้วินิจฉัยไว้ใน
๒ ประเด็น คือ ประเด็นที่ ๑ สำานักงานตำารวจแห่งชาติซึ่งมีอำานาจหน้าที่ในการจัดเก็บข้อมูลประวัติ
อาชญากรและแผ่นพิมพ์ลายนิ้วมือของผู้ฟ้องคดี โดยสำานักงานตำารวจแห่งชาติจะต้องจัดเก็บข้อมูล
24
สิทธิในกระบวนการยุติธรรม กรณีขอให้ลบประวัติอาชญากร และทำาลายแผ่นพิมพ์ลายนิ้วมือ
