Page 72 - รายงานฉบับสมบูรณ์ โครงการวิจัยเรื่อง รูปแบบ แนวทาง และมาตรการในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ

๕๘ | หน้ า

• ให้จังหวัดร้อยเอ็ด จังหวัดสุรินทร์ และจังหวัดศรีสะเกษ เร่งรัดกระบวนการพิสูจน์สิทธิ

โดยอาศัยมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ ๑ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๔๓
๓) กรณี เรียกร้อง ค่าทดแทน ค่าชดเชย ค่าเสียโอกาส

มาตรการของการแก้ไขปัญหาที่คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ เสนอแนะเกี่ยวกับ
รูปแบบความขัดแย้งนี้ คือ ให้มีการจ่ายเงินค่าเสียโอกาสเนื่องจากได้รับเงินค่าตอบแทนล่าช้า และให้กรม

ชลประทานมีการทบทวนการจ่ายค่าทดแทนแก่ประชาชนที่ได้รับผลกระทบ การชดเชยค่าเสียหายให้แก่ผู้

เดือดร้อน ให้เพียงพอต่อการที่ต้องเป็นผู้เสียสละและมีที่อยู่ใหม่ที่เหมาะสม และจ่ายค่าทดแทนที่เป็นธรรมสําหรับ
ค่าที่ดิน ค่าพืชผล และสิ่งปลูกสร้าง โดยคํานึงถึงราคาปัจจุบันเป็นเกณฑ์ และจ่ายค่าทดแทนต่อทรัพย์สินที่เหลือ

จากการเวนคืนที่ไม่สามารถใช้ประโยชน์ได้ให้แก่ผู้ที่ถูกเวนคืนจากการก่อสร้าง รวมทั้งก่อนเริ่มโครงการอื่น ๆ
กําหนดให้ชุมชนผู้ได้รับผลกระทบมีส่วนร่วมในการกําหนดค่าทดแทน สําหรับโครงการของกรมชลประทาน ที่จะ

เกิดขึ้นต่อไปในอนาคต และก่อนเริ่มโครงการอื่นๆ ต่อไปในอนาคต กรมชลประทานต้องชี้แจงให้ข้อมูลข่าวสารของ
โครงการนั้นๆ ให้แก่ประชาชนที่อาจได้รับผลกระทบอย่างรอบด้าน พร้อมทั้งเปิดโอกาสให้ประชาชนมีความคิดเห็น

แห่งตน ตามกระบวนการรับฟังความคิดเห็นของประชาชน

นอกจากนี้ยังเสนอแนะให้สํานักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

เสนอต่อรัฐบาลให้เพิ่มโครงการขุดคลองชลประทานหรือคลองระบายน้ํา ที่สร้างผลกระทบต่อชุมชนและ

สิ่งแวดล้อม ให้มีการจัดทํารายงานการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม และให้คณะรัฐมนตรีทบทวนมติ
คณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ ๒๘ เมษายน ๒๕๔๑ เกี่ยวกับการสร้างเขื่อนที่ว่า

“ในหลักการจะไม่มีการจ่ายค่าชดเชยหรือค่าทดแทนซ้ําซ้อนหรือย้อนหลัง เนื่องจากจะทําให้การ

เรียกร้องเขื่อนที่สร้างเสร็จแล้ว ตามมาอีกมากมาย ซึ่งจะทําให้รัฐบาลต้องแก้ปัญหาไม่รู้จบ การจ่ายเงินชดเชยหรือ
ทดแทน จะจ่ายให้เฉพาะเขื่อนที่ก่อสร้างใหม่ โดยมีมติคณะรัฐมนตรีให้มีการจ่ายค่าชดเชยหรือทดแทนสําหรับค่า

ที่ดิน ค่ารื้อย้ายบ้านเรือน สิ่งปลูกสร้าง ค่าทดแทนต้นไม้ยืนต้น พืชล้มลุก ให้แก่ราษฎรผู้ถือครองที่ดินซึ่งไม่มี
เอกสารสิทธิ์อย่างเป็นธรรม โดยพิจารณาเป็นรายกรณีทั้งเขื่อนที่สร้างเสร็จแล้วและที่จะสร้างใหม่ ให้คณะรัฐมนตรี

มีมติให้จ่ายค่าชดเชยสําหรับการเสียประโยชน์หรือการจ่ายค่าชดเชยที่ล่าช้าเพิ่มเติม- คณะรัฐมนตรี ทบทวนมติ
คณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ ๒๘ เมษายน ๒๕๔๑ เกี่ยวกับการสร้างเขื่อนว่าในหลักการจะไม่มีการจ่ายค่าชดเชยหรือค่า

ทดแทนซ้ําซ้อนหรือย้อนหลัง เนื่องจากจะทําให้การเรียกร้องเขื่อนที่สร้างเสร็จแล้ว ตามมาอีกมากมาย ซึ่งจะทําให้

รัฐบาลต้องแก้ปัญหาไม่รู้จบ การจ่ายเงินชดเชยหรือทดแทน จะจ่ายให้เฉพาะเขื่อนที่ก่อสร้างใหม่” โดยให้
คณะรัฐมนตรีมีมติใหม่

“ให้มีการจ่ายค่าชดเชยหรือทดแทนสําหรับค่าที่ดิน ค่ารื้อย้ายบ้านเรือน สิ่งปลูกสร้าง ค่าทดแทน

ต้นไม้ยืนต้น พืชล้มลุก ให้แก่ราษฎรผู้ถือครองที่ดินซึ่งไม่มีเอกสารสิทธิ์อย่างเป็นธรรม”
รวมทั้งเสนอแนะให้ กรมชลประทานเสนอให้มีการแก้ไขระเบียบสํานักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการ

บริหารทรัพยากรน้ําแห่งชาติ พ.ศ.๒๕๓๒ ข้อ ๕(๕) กําหนดความหมายของแหล่งน้ําขนาดเล็ก ที่ว่า “แหล่งน้ํา
รูปแบบอ่างเก็บน้ํา คลองส่งน้ํา หนอง บึง สระน้ํา บ่อน้ําตื้น บ่อน้ําบาดาล ภาชนะเก็บกักน้ํา และอื่น ๆ ซึ่งใช้เวลา

รายงานฉบับสมบูรณ์ “โครงการวิจัยเรื่อง รูปแบบ แนวทาง และมาตรการบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา”