Page 19 - วารสารวิชาการสิทธิมนุษยชน

18 วารสารวิชาการสิทธิมนุษยชน

ประเมินผลตามแผนปฏิบัติการระดับชาติว่าด้วยธุรกิจกับสิทธิมนุษยชน แรกเริ่มนั้น องค์ประกอบของ
คณะกรรมการชุดนี้ประกอบด้วยผู้แทนจากองค์กรต่าง ๆ ของรัฐ ผู้แทนจากคณะกรรมการตลาดหลักทรัพย์
และตัวแทนจากคณะอนุกรรมการด้านสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรมของคณะกรรมการ
สิทธิมนุษยชนแห่งชาติ อย่างไรก็ตาม คณะกรรมการชุดดังกล่าวยังขาดตัวแทนจากภาคประชาสังคม
จึงได้มีการเสนอให้เพิ่มตัวแทนจากภาคประชาสังคมเพิ่มเติม ผู้เขียนได้เสนอว่ากระบวนการร่างแผน
ปฏิบัติการแห่งชาติเป็นเรื่องส�าคัญ และการร่างแผนดังกล่าวควรยึดถือเอกสารสองฉบับคือ Guidance
on National Action Plans on Business and Human Rights เอกสารนี้จัดท�าโดย UN Working
Group on Business and Human Rights และ National Action Plans on Business and Human
Rights: A Toolkit for the Development, Implement, and Review of State Commitments

to Business and Human Rights Frameworks เอกสารนี้จัดท�าโดย the Danish Institute for
Human Rights and the International Corporate Accountability Roundtable เอกสารทั้ง
13
สองฉบับนี้เน้นเรื่องการครอบคลุมกลุ่มทุกกลุ่ม (inclusiveness) และความโปร่งใส (transparency)
ในขณะที่มีการเขียนบทความนี้ คณะกรรมการชุดนี้ได้เริ่มประชุมไปแล้วหนึ่งครั้ง
โดยคณะกรรมการมีเป้าหมายว่าจะท�าแผนการประเมินในปีนี้ และเมื่อท�าแผนการประเมินเรียบร้อยแล้ว
จึงจะเริ่มร่างแผนปฏิบัติการในปี พ.ศ. 2561

4. สิ่งที่อยู่เบื้องหน้า

ปัจจุบันการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนในภาคธุรกิจได้แพร่กระจายไปทั่วโลกจนกลายเป็น
กระแสหลัก ประเทศไทยก็ไม่มีข้อยกเว้น มีเหตุผลหลายประการที่อธิบายว่าท�าไมรัฐบาลไทยจึงควร
ให้ความส�าคัญกับประเด็นเรื่องธุรกิจกับสิทธิมนุษยชนและการเตรียมการท�าแผนปฏิบัติการแห่งชาติ

ประการแรก ประเทศไทยเป็นประเทศผู้ส่งออกอาหารทะเลอย่างปลาและกุ้งรายใหญ่
ของโลก ฉะนั้น จะเป็นผลร้ายกับประเทศไทยเป็นอย่างมากหากว่ารัฐอื่นห้ามน�าเข้าสินค้าดังกล่าว
โดยให้เหตุผลว่าสินค้าดังกล่าวเกี่ยวข้องกับการใช้แรงงานเด็กและแรงงานบังคับ

ประการที่สอง มีแนวโน้มว่าในอนาคตประเทศไทยจะท�าความตกลงการค้าเสรีกับ
ประเทศสหรัฐอเมริกาและสหภาพยุโรปไม่ช้าก็เร็ว ความตกลงการค้าเสรีดังกล่าวจะผนวกมาตรฐาน

13 From Guidance on National action plans on business and human rights (pp. 4, 6), by UN
Working Group on Business and Human Rights, 2014, New York: Office of the High Commissioner
for Human Rights.; and From National action plans on business and human rights: A toolkit for
the development, implement, and review of state commitments to business and human rights
frameworks (p.15), by the Danish Institute for Human Rights, 2014, Copenhagen: the Danish
Institute for Human Rights.