Page 5 - รายงานสรุป "เวที กสม. พบประชาชน" ภาคกลาง (รวมภาคตะวันออกและภาคตะวันตก) : ณ พื้นที่เรียนรู้ 5 แห่ง และโรงแรมอิมพีเรียล พัทยา อำเภอบางละมุง จังหวัดชลบุรี
P. 5
วันที่หนึ่ง (วันพุธที่ 2๗ กรกฎาคม 2559)
ส!วนที่หนึ่ง การทําความเข0าใจการแก0ไขปDญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนในพื้นที่ปฏิบัติหลักใน 5
แห!ง
กรณีที่ ๑ ธรรมนูญชุมชนกับบ0านอ!าวอุดม: สิทธิชุมชนกับการพัฒนาอุตสาหกรรม ณ บ0านอ!าวอุดม
อําเภอศรีราชการ จังหวัดชลบุรี
นางเตือนใจ ดีเทศน กรรมการสิทธิมนุษยชนแห งชาติ พร4อมคณะผู"บริหาร และเจ"าหน"าที่
สํานักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห งชาติ ได4ร วมพูดคุยกับแกนนําชุมชนบ4านอ าวอุดม ณ วัดใหม เนิน
พยอม เพื่อรับฟDงความเป นมาของ “ธรรมนูญชุมชนบ4านอ าวอุดม” โดยมี ดร. สมนึก จงมีวศิน นักวิชาการด4าน
สิทธิชุมชน และนายสมยศ เฉียวกุล สมาชิกสภาเทศบาลตําบลแหลมฉบัง เป นผู4บรรยายประวัติชุมชนอ าว
อุดมและความเป นมาของ “ธรรมนูญชุมชนบ4านอ าวอุดม”
ดร. สมนึก จงมีวศิน นักวิชาการด"านสิทธิชุมชน นําเสนอสรุป “ธรรมนูญชุมชนกับบ4านอ าว
อุดม (สิทธิชุมชนกับการพัฒนาอุตสาหกรรม)” ผ านรายการสารคดีที่จัดทําโดยสถานีโทรทัศน กระจายเสียงไทย
พีบีเอส (TPBS) อันเป นผลสืบเนื่องจากความขัดแย4งในพื้นที่ระหว างชุมชนกับการพัฒนาอุตสาหกรรม นําไปสู
ความพยายามในการสร4างพื้นที่กลาง การจัดตั้งสภาชุมชน/พลเมืองบ4านอ าวอุดม และจังหวัดชลบุรี เพื่อ
พัฒนาการการสร4างการมีส วนร วม และยกระดับเป นสภาพลเมือง ซึ่งเริ่มต4นจากการรวมกลุ มของชุมชน
ชาวประมง และชุมชนที่ผู4ได4รับผลกระทบจากการพัฒนาอุตสาหกรรม เพื่อแสวงหาทางออกในการอยู ร วมกัน
กับอุตสาหกรรมต างๆ และท าเทียบเรือน้ําลึกจํานวน ๖ แห ง ที่ส งผลกระทบในการสร4างความเสื่อมโทรมของ
ทรัพยากร และสร4างปDญหาความขัดแย4งระหว างกลุ ม ชุมชน และคนในพื้นที่
“ชุมชนบ%านอ-าวอุดม ตําบลทุ-งสุขศาลา อําเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี ในป3จจุบัน
พื้นที่ดังกล-าวเป7นส-วนหนึ่งของเขตเศรษฐกิจพิเศษแหลมฉบัง โดยในอดีตพื้นที่ดังกล-าวมี
ชายหาดสวยงาม มั่งคั่งไปด%วยสัตว@น้ํานา ๆ พันธุ@ และมีทรัพยากรธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ@
จนกระทั่งภาครัฐได"มีการดําเนินโครงการพัฒนาพื้นที่ชายฝ45งทะเลภาคตะวันออก ทําให%
ภาคอุตสาหกรรมรุกคืบเข%ามาในพื้นที่ชุมชนบ%านอ-าวอุดม ทําให%พื้นที่ดังกล-าวแวดล%อมไป
ด%วยโรงงานและท-าเรือ และเรือสินค%าขนาดใหญ- มาแทนที่เรือประมงในอ-าวของชาวบ%าน
โดยในระยะแรกชาวชุมชนอ-าวอุดมไม-ได%มีการคัดค%านแต-อย-างใด เพราะมีความเชื่อว-า
อุตสาหกรรมนําพาซึ่งความเจริญมาสู-ชุมชน ทําให%มีชาวบ%านบางส-วนเลิกทําประมงแล%ว
เปลี่ยนไปเป7นลูกจ%างในภาคอุตสาหกรรมแทน จนกระทั่งอ-าวอุดมได%รับผลกระทบจาก
อุตสาหกรรมโดยความอุดมสมบูรณ@ต-าง ๆ เปลี่ยนแปลงไป ไม-ว-าจะเป7นการลดลงของสัตว@
น้ํา ชายหาดที่เคยสวยงามเต็มไปด%วยขยะ ฝุJนละอองจากการขนส-งถ-านหินและสินค%าต-าง
ๆ เช%าบ%านได%รับผลกระทบด%านสุขภาพจากมลภาวะในอากาศ ในปL 2553 เมื่อมีป3ญหา
เกิดขึ้น คนในชุมชนบ%านอ-าวอุดมจึงรวมตัวกัน โดยกลุ-มชาวประมงได%ร-วมกันฟOPนฟูสัตว@น้ํา
อาทิ ทําแนวปะการัง เพาะพันธุ@ลูกกุ%ง ลูกปู เพื่อปล-อยลงในทะเล จนอ-าวอุดมกลับมาอุดม
รายงานสรุปเวที กสม. พบประชาชนภาคกลาง/ตะวันออก/ภาคตะวันตก (๒๗-๒๙ กรกฎาคม ๒๕๕๙) หน%า 4 จาก 39
