Page 168 - รายงานการติดตามการลงทุนโดยตรงของไทยในต่างประเทศ : ผลกระทบต่อชุมชน สิ่งแวดล้อม และการละเมิดสิทธิมนุษยชน

รายงานการติดตามการลงทุนโดยตรงของไทยในต่างประเทศ
ผลกระทบต่อชุมชน สิ่งแวดล้อม และการละเมิดสิทธิมนุษยชน

ช่องว่างของกฎหมาย และความรับผิดชอบ

การอาศัยช่องว่างทางกฎหมาย โดยที่ตั้งโครงการตั้งอยู่ในต่างประเทศ
แต่มีผลกระทบข้ามพรมแดนมายังประเทศไทยที่ชัดเจน แต่หน่วยงานภาครัฐ
หรือรัฐวิสาหกิจที่เกี่ยวข้องกับโครงการนั้น ๆ ได้ตีความในที่จะไม่บังคับใช้
กฎหมายไทย เพื่อรักษาสิทธิประโยชน์ในการปกป้องคุ้มครองประชาชนและสิ่ง
แวดล้อมในเขตประเทศไทย รูปธรรมดังกล่าวจะเห็นได้ในโครงการเขื่อนฮัตจี,
โครงการเขื่อนไซยะบุรี, โครงการเขื่อนปากแบ่ง เช่น การบังคับใช้กฎหมาย
รัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2550 ในมาตรา 190 วรรคสอง, กฎหมายรัฐธรรมนูญ พ.ศ.
2550 มาตรา 67, กฎหมายส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อม พ.ศ. 2535

ช่องว่างของความรับผิดชอบของธนาคารพาณิชย์ที่ให้เงินกู้แก่โครงการ
ต่าง ๆ โดยธนาคารที่ปล่อยกู้ อ้างว่า ได้ปฏิบัติถูกต้องตามกฎหมายแล้ว โดยไม่
ใส่ใจกับปัญหาที่เกิดจากช่องโหว่ของกฎหมาย ไม่ใส่ใจกับการแสดงความรับผิด
ชอบโดยตรงต่อชุมชนและสิ่งแวดล้อม ขาดกระบวนการการประเมินความเสี่ยงที่
สถาบันการเงินสามารถใช้เป็นเกณฑ์ในการพิจารณาประเมินและจัดการความ
เสี่ยงด้านสิ่งแวดล้อมและสังคมของโครงการต่างๆ เพื่อประกอบการตัดสินใจใน
การปล่อยกู้ให้แก่โครงการขนาดใหญ่ที่อาจส่งผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมและ
สังคมตามหลัก Equator Principles (ธนาคารพาณิชย์ทั้ง 6 แห่งที่ปล่อยกู้ใน
โครงการเขื่อนไฟฟ้าพลังน�้าไซยะบุรี ยังไม่ได้ลงนามรับหลักการดังกล่าวนี้) 226

226 ไทยพับลิก้า, สินเชื่อ สิ่งแวดล้อม และสิทธิมนุษยชน โดย สฤณี อาชวานันทกุล, 18 เมษายน
2556 , เข้าถึงได้จาก http://thaipublica.org/2013/04/xayaburi-and-equator-2/

164